Het kabinet-Schoof heeft afgekondigd de lonen voor rijksambtenaren in 2026 niet te laten stijgen. Hierdoor worden de beloningsverschillen tussen beleidsmakers, inspecteurs en uitvoerders enerzijds en andere sectoren anderzijds vergroot. Wat voor gevolgen heeft dit voor de uitvoeringscapaciteit van de overheid?
Werknemers in publieke sectoren zoals het onderwijs, de gezondheidszorg, defensie, gemeenten en de rijksoverheid zijn gevoelig voor werkgevers in andere sectoren die een hoger loon bieden voor een vergelijkbare functie.
In Nederland is het inkomensverlies van moeders na de geboorte van hun eerste kind gedaald van 60 procent begin jaren negentig naar 35 procent in de jaren 2010.
Door de concurrentie van webshops hoeven mensen voor hun producten niet meer per se naar de fysieke winkel. Winkelstraten moeten daarom hun best doen om klanten te blijven trekken. Foodspeciaalzaken kunnen een bezoek aan de winkelstraat aantrekkelijker maken, maar staan onder druk van stijgende kosten en groeiende supermarktconcurrentie. Een deel van de zaken raakt dat harder dan andere.
Na de invoering van de achturige werkdag steeg het uurloon, maar niet voldoende om het inkomensverlies door minder gewerkte uren volledig te compenseren.
Het Nederlandse arbeidsmarktstelsel staat volgens Salverda en Hartog onder druk door ontwikkelingen als de afnemende invloed van vakbonden, de toenemende immigratie, de groei van flexibele en deeltijdcontracten en het verdwijnen van het eenverdienersmodel.
In 2025 heeft bijna driekwart van de zelfstandig ondernemers een voorziening tegen arbeidsongeschiktheid. Spaargeld en beleggingen worden het vaakst genoemd als voorziening waarop teruggevallen kan worden.
Het aantal gewerkte uren per volwassene hangt nauwelijks samen met het ontwikkelingsniveau van een land en vertoont slechts een zwak verband met het nationaal inkomen per hoofd.
Nederland kampt met een historische arbeidskrapte. De beschikbare macro-economische instrumenten zijn echter vooral gericht op het stimuleren van de arbeidsvraag, terwijl er juist behoefte is aan demping. Hoe zouden instrumenten die de vraag temperen eruit kunnen zien?
Ongeveer driekwart van de zelfstandige ondernemers geeft aan iets geregeld te hebben om op terug te vallen voor het geval ze arbeidsongeschikt worden. Juist zelfstandigen zonder arbeidsongeschiktheidsvoorziening hebben een slechtere gezondheid en doen vaker zwaar of gevaarlijk werk.
