De Nederlandse overheid heeft zich gecommitteerd aan de Europese doelstelling om drie procent van het bruto binnenlands product te investeren in R&D. Sinds 2018 neemt de R&D-intensiteit van de R&D-subtoppers echter af door afnemende investeringen.
Eén van de manieren om de Europese doelstelling te halen, is het verhogen van de R&D-investeringen ten opzichte van de toegevoegde waarde (de R&D-intensiteit) bij bestaande bedrijven. Vooral de vijf procent met de hoogste uitgaven (R&D-toppers) en de vijf procent daar net onder (subtoppers) zijn interessant: hun investeringsbedragen zijn zo groot dat relatief kleine veranderingen grote gevolgen kunnen hebben voor het behalen van de drieprocentdoelstelling.
De R&D-intensiteit van beide groepen neemt ten opzichte van 2015 echter af: met respectievelijk vijf en twintig procent. Bij de R&D-toppers komt dat vooral doordat hun toegevoegde waarde harder groeit dan hun R&D-investeringen (figuur). Maar ook hun R&D-investeringen nemen toe: in zeven jaar investeren zij 25 procent meer. Hier lijkt de lagere R&D-intensiteit dus niet echt problematisch.
Bij de subtoppers is het beeld anders. Over de hele periode bezien, nemen hun R&D-investeringen gemiddeld met vier procent toe, maar vanaf 2018 dalen de investeringen consistent. De afnemende R&D-intensiteit heeft in deze groep dus een veel wezenlijker oorzaak: ze hebben hun R&D-inspanningen consistent teruggeschroefd.
Om stappen te zetten richting de drieprocentdoelstelling via bestaande bedrijven is het belangrijk dat beleidsmakers zich niet blindstaren op de allergrootste R&D-investeerders, maar juist ook oog hebben voor de groep die daar net onder zit. Door hun omvang én afnemende inspanningen lijkt daar winst te behalen.
Los daarvan zal ook moeten worden ingezet op nieuwe bedrijvigheid in de vorm van start-ups die doorgroeien naar scale-ups en het aantrekken van buitenlandse R&D-intensieve bedrijven. Ook dat helpt immers om de drieprocentdoelstelling te halen.
Auteurs
Categorieën