Gebruikers van elektrische auto’s betalen beperkt voor de schade die zij veroorzaken aan de maatschappij. Voor elke kilometer die ze rijden, veroorzaken ze ongeveer 7,1 cent aan externe kosten, terwijl ze daar slechts 1,6 cent voor betalen. Bij benzineauto’s ligt dat anders. Hier dekken de belastingen zo’n tachtig procent van de externe kosten.
De figuur laat zien dat het overgrote deel van de externe kosten voortkomt uit het leed en de kosten van verkeersongevallen. Ondanks de introductie van nieuwe technologieën, zoals automatische noodremsystemen, blijft het risico op ongevallen groot. De externe kosten door de uitstoot van broeikasgassen, energieproductie en geluidsoverlast van elektrische auto’s zijn wél duidelijk lager dan van benzineauto’s.
Door de snelle opkomst van de elektrische auto’s ontstaat de noodzaak om na te denken over de toekomst van autobelastingen. Het huidige belastingstelsel – gebaseerd op accijnzen voor brandstofauto’s en energiebelasting voor elektrische auto’s – sluit onvoldoende aan bij de werkelijke externe effecten van autorijden. Vanuit het perspectief van pigouviaanse belastingen betalen met name elektrische automobilisten structureel te weinig.
Dat de huidige gebruiksbelasting op elektrisch rijden relatief laag uitvalt is geen bewuste keuze van de overheid, maar het gevolg van het feit dat de energiebelasting op elektriciteit niet wordt afgestemd op de externe kosten van autorijden. Het is een generieke heffing die iedereen betaalt, ongeacht of de stroom naar een auto, warmtepomp of televisie gaat. Bij benzine en diesel worden de externe kosten het het gebruik wel direct beprijsd via accijnzen. Omdat die mogelijkheid bij elektrisch rijden ontbreekt, ontstaat een groot verschil tussen de maatschappelijke kosten van autorijden en wat automobilisten betalen. Een kilometerheffing is een instrument dat ook bij elektrische auto’s de externe kosten gericht kan beprijzen.
Auteurs
Categorieën