Begroten voor de lange termijn

Regelmatig klinkt de waarschuwing dat de overheid niet te veel moet uitgeven. Maar wat is te veel? En besteden we het geld goed, ook met het oog op de lange termijn?

Tot voor enkele jaren werd het een ‘meevaller’ genoemd als de rijksoverheid minder geld had uitgegeven dan wat kabinet en parlement hadden afgesproken; inmiddels is het vanwege de omvang een probleem.

De discussie over invoering van het baten-lastenstelsel bij kerndepartementen loopt al jaren. Vooral voor departementen die veel investeren in fysieke activa zijn de voordelen van dit boekhoudsysteem groot. Beleidsvoorstellen om het in te voeren liggen inmiddels op tafel. Toch zijn er ook nadelen. Wat is, alles afwegende, een verstandige keuze?

De overheid kan via haar begrotingsbeleid bijdragen aan bestedingsevenwicht, maar het huidige beleid doet dat onvoldoende. Het verdient aanbeveling om het begrotingsbeleid sterker te ­richten op het herstel van economische onevenwichtigheden.

Nederland snakt naar doorbraken in wonen, klimaat, onderwijs en economie, maar ons huidige begrotingsbeleid remt toekomstgerichte investeringen. Door eenzijdige boekhoudkundige regels en onvolledige ramingen gaan langetermijnbaten verloren in het rekenwerk van vandaag. Hoe kan het begrotingsbeleid zó worden hervormd dat het verstandige en toekomstgerichte keuzes juist faciliteert?

Het huidige begrotingsbeleid remt de publieke investeringen die nodig zijn voor ons toekomstige verdienvermogen. Hoe zorgen we ervoor dat Nederland weer durft te investeren in zijn toekomst? Vijf voorstellen voor een koerswijziging.

De komende weken laten politieke partijen hun plannen door het CPB doorrekenen. Voor de financiering daarvan moeten keuzes worden gemaakt, zeker nu Nederland zich heeft gecommitteerd aan de hogere NAVO-norm.

Het volgende kabinet moet flink ombuigen om de overheidsfinanciën in het gareel te houden. Maar hoeveel precies hangt van de gemaakte keuzes af bij zorg en defensie.